ऊर्जा खबर
काठमाडौँ । काठमाडौँ महानगरपालिकाको टेकुस्थित बन्द अवस्थामा रहेको ‘फोहोरबाट ऊर्जा’ (वेस्ट टु इनर्जी) आयोजना पुन: सञ्चालनमा ल्याइने भएको छ । आयोजनाको पुनर्स्थापना तथा दिगो सञ्चालनका लागि काठमाडौँ महानगरपालिका र वैकल्पिक ऊर्जा प्रवर्द्धन केन्द्र (एइपिसी) बीच समझदारी भएको हो ।
समझदारीअनुसार आगामी २ महिनाभित्रै आयोजना पुनः सञ्चालनमा ल्याइने भएको छ । समझदारीपत्रमा केन्द्रका कार्यकारी निर्देशक नवराज ढकाल र महानगरपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत सरोज गुरागाईंले हस्ताक्षर गरेका छन् ।
युरोपियन युनियनको करिब १ करोड ८० लाख रुपैयाँ सहयोगमा निर्मित यो आयोजना केही समय सञ्चालन भएर बन्द भएको थियो । अब यसको पुनर्स्थापना र दिगो सञ्चालनका लागि विश्व बैंकको सहयोगमा केन्द्रद्वारा सञ्चालित ‘मिनी ग्रिड ऊर्जा पहुँच कार्यक्रम’ मार्फत वित्तीय स्रोत व्यवस्थापन गरिने केन्द्रले जनाएको छ ।
ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइमन्त्री विराजभक्त श्रेष्ठले पदबहाली गरेदेखि नै उक्त बन्द आयोजनालाई नमुनाका रूपमा पुनः सञ्चालन ल्याउन चासो देखाउँदै निर्देशन दिएका थिए । मन्त्री श्रेष्ठले हालै महानगरपालिकाकी कार्यवाहक प्रमुख सुनिता डङ्गोलसँग भेट गरी फोहोरबाट ऊर्जा उत्पादन तथा सडक बत्तीको व्यवस्थित सञ्चालन र मर्मतबारे छलफल समेत गरेका थिए । त्यसैगरी, केन्द्रकी बोर्ड सदस्य अंकिता शाहले पनि आयोजना पुनः सञ्चालनका लागि निरन्तर समन्वय गर्दै आएकी थिइन् ।
हस्ताक्षर समारोहमा कार्यवाहक प्रमुख डङ्गोलले तोकिएको समयमै काम सम्पन्न हुने विश्वास व्यक्त गरिन् । आगामी दिनमा पनि यस्ता वातावरणीय तथा ऊर्जा सम्बन्धी आयोजनामा केन्द्रसँग सहकार्य गर्न महानगर इच्छुक रहेको उनले बताइन् ।
केन्द्रका कार्यकारी निर्देशक ढकालले आयोजनाको पुनर्निर्माण, सञ्चालन र हस्तान्तरणको जिम्मेवारी स्पष्ट पारिएको जानकारी दिए । काठमाडौँ उपत्यकाको कुहिने फोहोर व्यवस्थापन, जैविक मल उत्पादन र चक्रीय अर्थतन्त्र प्रवर्द्धनमा यो परियोजना कोशेढुङ्गा साबित हुने उनले बताए ।
केन्द्रले सन् २०१४ देखि विश्व बैंकको सहयोगमा ७ वटा पालिकामा फोहोरबाट ऊर्जा र २० भन्दा बढी ठूला क्षमताका व्यावसायिक बायोग्यास आयोजना कार्यान्वयन गरिसकेको छ । साथै, हरित जलवायु कोषमा पेस गर्न ४ करोड ८० लाख अमेरिकी डलरको आयोजना प्रस्ताव अर्थ मन्त्रालयमा स्वीकृतिको प्रक्रियामा पुर्याएको छ । त्यस्तै, पेरिस सम्झौताको दफा ६.२ अन्तर्गत कार्बन व्यापार आयोजनाको विकास समेत अघि बढाएको छ ।
